Op het symposium in Huis Doorn wordt gesproken over de rol, die Wilhelm II heeft gespeeld bij het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog, ook wel de Mutterkatastrophe van de 20ste eeuw genoemd. Wilhelm-biografen John Röhl en Christopher Clark en historici Connie Kristel en Gerhard Hirschfeld zijn op het symposium aanwezig om te spreken over de betekenis van de Eerste Wereldoorlog en de rol, die keizer Wilhelm II speelde in de aanloop, tijdens het verloop en bij de afloop van deze catastrofale oorlog.

Huis Doorn is een symbolische plaats, die door de vlucht van Wilhelm II centrum werd van de wereldgeschiedenis. De vluchteling werd opgewacht door burgemeester Schimmelpenninck van der Oye zelf. De Fransen en Engelsen reageerden woedend op deze gastvrijheid.

Keizer Wilhelm II, zonder beroep

Zij meenden namelijk dat Doorn te dicht bij Duitsland zou liggen. Volgens deze landen zou Wilhelm zo een ongezonde invloed kunnen blijven uitoefenen op zijn vaderland. De Engelse krant The Daily Chronicle schreef in maart 1920: ‘Het blote feit van zijn nabijheid is een aansporing voor samenzweringen. Wij rekenen daarom erop om zonder uitstel te vernemen dat de ex-keizer genoopt is om op grotere afstand van de grens verblijf te nemen.’

Nederland luisterde niet naar deze kritiek, ondanks de groeiende internationale druk. In 1921 werd vanuit Frankrijk zelfs gedreigd om bommen te gooien op Doorn, maar dat was pure bluf, want zo belangrijk vonden de geallieerden de gewezen keizer toch niet. Ook de Duitsers hadden al snel geen belangstelling meer voor deze man, die op zijn nieuwe landgoed een merkwaardige liefde voor houthakken ontwikkelde.

Schimmelpenninck van der Oye bleef ondertussen contacten onderhouden met de beroemdste inwoner, die zijn gemeente ooit huisvestte. In 1922 sprak hij tijdens de bekendmaking van de verloving van de ex-keizer met de 34-jarige prinses Hermine Reuss.

De gemeente Doorn trapte met de aankondiging van het huwelijk van Wilhelm zelfs een nieuwe internationale rel, omdat deze in het openbaar sprak van ‘Keizer en Koning Wilhelm II, zonder beroep’. Aangezien Wilhelm die eretitels waren ontnomen, viel dat verkeerd bij de Belgische parlementariër Pierard. Die stelde daarom enkele vragen aan zijn minister van buitenlandse zaken: ‘Of er geen aanleiding was, de heer van Doorn bescheidenlijk te wijzen op den waren toestand.’ De minister antwoordde dat ‘Wilhelm II ervan beschuldigd wordt de internationale moraal en het heilige gezag van de verdragen zwaar te hebben beleedigd.’ De wereld haalde daarna de schouders op en ging over tot de orde van de dag.

Zo nu en dan trapte Wilhelm een nieuw relletje, maar internationaal maakte niemand zich meer druk om hem – enkele wereldvreemde Duitse monarchisten uitgezonderd. Na zijn dood op 4 juni 1941 werd hij begraven in Doorn. In zijn testament is vastgelegd dat zijn lichaam zal terugkeren naar Duitsland als daar de monarchie is hersteld, maar daar wordt voorlopig geen rekening mee gehouden.